دلار زیر فشار سرمایه‌گذاران بزرگ جهانی

به گزارش خبرنگار بین الملل ایبنا به نقل از بررسی دقیق گزارش‌های صندوق‌های بازنشستگی و شرکت‌های بیمه در سراسر جهان نشان می‌دهد که برخی از بزرگ‌ترین دارندگان دارایی‌های آمریکایی، پوشش محدودی در برابر کاهش ارزش دلار دارند؛ موضوعی که در صورت تغییر ناگهانی فضای سرمایه‌گذاری، می‌تواند ریسک افت شدیدتر ارزش این ارز را افزایش دهد.

در بازار‌هایی مانند ژاپن، کانادا و تایوان، این سرمایه‌گذاران تا ۳۰ ژوئن تنها ۴۱ درصد از ریسک ارزی خود را پوشش داده بودند؛ پایین‌ترین سطح تقریبا از سال ۲۰۱۵ تاکنون. این آمار براساس محاسبات بلومبرگ و داده‌های مربوط به شش بازار به دست آمده است که اطلاعات مشابهی درباره میزان پوشش ریسک ارزی منتشر می‌کنند.

اگرچه این داده‌ها تصویر کاملی از وضعیت جهانی ارائه نمی‌کنند، اما نشان می‌دهند که موج ناگهانی افزایش پوشش ریسک در برابر زیان‌های ناشی از افت دلار که سال گذشته و پس از اعمال تعرفه‌های گسترده از سوی دولت دونالد ترامپ شکل گرفته بود، با تثبیت تدریجی ارزش دلار تا حد زیادی فروکش کرده است.

با کاهش پوشش‌های ارزی، سرمایه‌گذاران بار دیگر به رویکردی روی آورده‌اند که در بیشتر یک دهه گذشته عملکرد موفقی داشته است. دلار معمولاً هنگام افزایش نوسانات بازار تقویت می‌شد یا دست‌کم ثبات خود را حفظ می‌کرد؛ بنابراین هنگام تبدیل دوباره سهام و اوراق قرضه آمریکایی به ارز‌های محلی، بخشی از زیان سرمایه‌گذاران جبران می‌شد. از سوی دیگر، با بالا بودن هزینه پوشش ریسک، انگیزه چندانی برای پرداخت هزینه این حفاظت وجود نداشت.

اکنون، اما هر دو پایه این استراتژی، یعنی هزینه بالای پوشش ریسک و جایگاه دلار به‌عنوان دارایی امن، با چالش مواجه شده‌اند.

فشار‌های جدید بر دلار

دلار در سه‌ماهه جاری حدود ۲.۳ درصد کاهش یافته و در برابر بیشتر ارز‌های اصلی گروه ۱۰ اقتصاد بزرگ جهان تضعیف شده است. سرمایه‌گذاران بار دیگر به استراتژی موسوم به «معامله کاهش ارزش ارز» روی آورده‌اند؛ دیدگاهی که بر اساس آن، سیاست‌های آمریکا می‌تواند ارزش دلار را تضعیف کند.

اقدامات اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، برای حمایت از ین و جلوگیری از افزایش بازده اوراق قرضه آمریکا نیز بر این نگرانی‌ها افزوده است. همچنین درباره اینکه آیا کوین وارش، رئیس فدرال رزرو، برای مهار تورم نرخ بهره را افزایش خواهد داد یا خیر، ابهام وجود دارد؛ آن هم در شرایطی که دونالد ترامپ برای کاهش هزینه استقراض فشار می‌آورد.

پوشش ریسک ارزی، سرمایه‌گذاران را در برابر نوسانات نرخ ارز محافظت می‌کند. این کار معمولاً از طریق استفاده از ابزار‌های مشتقه و فروش دلار در برابر ارز محلی انجام می‌شود. از آنجا که دارایی‌های آمریکایی سهم بزرگی از سبد سرمایه‌گذاری جهانی را تشکیل می‌دهند، افزایش پوشش ریسک عملاً به معنای افزایش فروش دلار است.

کاهش هزینه پوشش ریسک دلار

عواملی که طی چهار سال گذشته باعث شده بود نسبت پوشش ریسک از بیش از ۵۰ درصد کاهش یابد، اکنون در حال تغییر هستند.

اختلاف نرخ بهره که موجب بالا رفتن هزینه پوشش ریسک می‌شد، در حال کاهش است. هزینه پوشش سه‌ماهه ریسک دلار برای سرمایه‌گذاران ژاپنی که با ین فعالیت می‌کنند، به ۲.۷۵ درصد رسیده که پایین‌ترین سطح طی چهار سال گذشته است؛ این رقم در اکتبر ۲۰۲۳ به ۶ درصد رسیده بود.

برای سرمایه‌گذارانی که با یورو فعالیت می‌کنند نیز هزینه پوشش ریسک به ۱.۳۲ درصد کاهش یافته که پایین‌ترین سطح طی دو سال اخیر محسوب می‌شود.

تقاضا برای پوشش ریسک پیش از این نیز نوسان داشته است. یک سال پیش، جریان ورود سرمایه به صندوق‌های قابل معامله در بورس که دارایی‌های آمریکایی را خریداری کرده و ریسک دلار را پوشش می‌دادند، برای نخستین بار در دهه جاری از جریان سرمایه به صندوق‌های بدون پوشش ریسک بیشتر شد؛ آماری که بر اساس داده‌های دویچه‌بانک اعلام شده است.

اکنون جنگ ایران و افزایش قیمت انرژی، فشار‌های تورمی را تشدید کرده و بانک‌های مرکزی سراسر جهان را به سمت افزایش نرخ بهره سوق داده است؛ اتفاقی که فاصله نرخ بهره با آمریکا را کاهش می‌دهد.

ابهام درباره نرخ بهره آمریکا

مسیر آینده نرخ بهره آمریکا همچنان نامشخص است. اظهارات کوین وارش باعث شده سرمایه‌گذاران درباره شدت اقدامات او برای مقابله با تورم دچار تردید باشند.

تعهد او در روز جمعه در جکسون هول برای مهار فشار‌های قیمتی، انتظارات درباره افزایش نرخ بهره را تقویت کرد. با این حال، سرمایه‌گذاران همچنان فشار‌های دولت ترامپ برای پایین نگه داشتن هزینه استقراض، به‌ویژه در آستانه انتخابات میان‌دوره‌ای، را در محاسبات خود لحاظ می‌کنند.

بازگشت پوشش ریسک دلار

استوارت سیمونز، رئیس راهکار‌های چنددارایی در شرکت «کیو‌آی‌سی»، یکی از بزرگ‌ترین شرکت‌های مدیریت سرمایه دولتی استرالیا، معتقد است اتکا به سبدی از ارز‌های خارجی که ۷۰ درصد آن در معرض دلار قرار دارد، شاید دیگر به‌عنوان یک ابزار دفاعی کارایی گذشته را نداشته باشد.

سیمونز گفت: «در دوره‌ای که نااطمینانی‌های ژئوپلیتیکی در حال افزایش است، آیا واقعاً مطمئن هستید که دلار آمریکا در آینده همچنان اصلی‌ترین دارایی امن خواهد بود؟»

او افزود: «توصیه ما این است که برخی گزینه‌های جایگزین موجود را بررسی کنید و از تنوع بیشتری در سبد ارز‌های خارجی برخوردار باشید.»

قدرت دلار همچنین بیش از گذشته زیر سؤال رفته است. برنامه وزارت خزانه‌داری آمریکا برای افزایش خرید بدهی‌های بلندمدت با هدف کنترل هزینه‌های استقراض و همچنین مداخله هماهنگ آمریکا و ژاپن برای حمایت از ین، نگرانی‌هایی را درباره آمادگی مقام‌ها برای حمایت از سایر بازار‌ها و ارز‌ها به بهای تضعیف دلار ایجاد کرده است.